Odmowa uznania za obywatela polskiego może zostać wydana nawet z powodu dwóch mandatów drogowych. Nie oznacza to jednak, że każdy mandat automatycznie przesądza o wyniku postępowania. Organ powinien ocenić nie tylko sam fakt naruszenia prawa, lecz również wagę i charakter zdarzeń, czas, który od nich upłynął, oraz późniejsze zachowanie wnioskodawcy.
W prowadzonej przez kancelarię sprawie Wojewoda odmówił uznania klienta za obywatela polskiego wyłącznie z powodu dwóch wykroczeń drogowych. Po złożeniu odwołania Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji uchylił tę decyzję i rozstrzygnął sprawę co do istoty, uznając klienta za obywatela polskiego. Postępowanie odwoławcze trwało miesiąc.
Najważniejsze wnioski z tej sprawy
- Grzywna nałożona w formie mandatu karnego w postępowaniu wykroczeniowym może skutkować odmową uznania za obywatela polskiego, nawet gdy wnioskodawca spełnia warunki pobytowe określone w Ustawie o obywatelstwie polskim (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1611 ze zm.).
- Każde naruszenie prawa wymaga indywidualnej oceny organu. Nie można automatycznie utożsamiać go z zagrożeniem dla bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
- W odwołaniu warto wyjaśnić okoliczności zdarzeń, przedstawić dokumenty oraz wykazać, że naruszenia miały charakter incydentalny.
- Organ odwoławczy może nie tylko uchylić decyzję wojewody, ale również sam rozstrzygnąć sprawę i uznać cudzoziemca za obywatela polskiego.
- Termin na wniesienie odwołania wynosi 14 dni od doręczenia decyzji.
Odmowa uznania za obywatela polskiego z powodu dwóch mandatów
Klient był obywatelem Ukrainy i mieszkał w Polsce nieprzerwanie od 2008 r. Od ponad trzech lat przebywał na podstawie zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej. Wniosek o uznanie za obywatela polskiego złożył na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy o obywatelstwie polskim.
Więcej o dostępnych trybach oraz warunkach, które musi spełnić cudzoziemiec, piszę w poradniku Jak uzyskać obywatelstwo polskie dla cudzoziemca.
W toku postępowania organ ustalił, że na klienta nałożono dwa mandaty karne:
- 200 zł za przekroczenie dopuszczalnej prędkości o 16-20 km/h,
- 1000 zł za wykroczenie z art. 86 § 1 Kodeksu wykroczeń, czyli spowodowanie zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym.
Zdarzenia miały miejsce odpowiednio około roku i dwóch lat przed postępowaniem o uznanie za obywatela polskiego. Poza nimi klient nie miał innych naruszeń, które mogłyby świadczyć o lekceważeniu porządku prawnego w Polsce.
Dlaczego wojewoda odmówił uznania za obywatela polskiego?
Podstawą odmowy był art. 31 pkt 2 ustawy o obywatelstwie polskim. Zgodnie z tym przepisem cudzoziemcowi odmawia się uznania za obywatela polskiego, jeżeli nabycie przez niego obywatelstwa stanowi zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa albo ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego.
Wojewoda uznał, że świadome naruszenie przepisów ruchu drogowego świadczy o braku poszanowania porządku prawnego i zasad współżycia społecznego. Na tej podstawie stwierdził, że uznanie klienta za obywatela polskiego stanowiłoby zagrożenie dla bezpieczeństwa i porządku publicznego.
Co istotne, organ nie wskazał innych okoliczności przemawiających za odmową. Negatywna decyzja opierała się wyłącznie na dwóch wykroczeniach.
Czy każdy mandat oznacza zagrożenie dla porządku publicznego?
Nie. Sam fakt popełnienia wykroczenia nie powinien wystarczać do przyjęcia, że cudzoziemiec stanowi zagrożenie, o którym mowa w art. 31 pkt 2 ustawy. Taka ocena musi odnosić się do konkretnych okoliczności sprawy.
W praktyce organ nie powinien poprzestawać na samym stwierdzeniu, że cudzoziemiec naruszył przepisy. Konieczna jest indywidualna ocena sprawy, z uwzględnieniem charakteru zdarzenia, jego znaczenia dla całej sytuacji wnioskodawcy oraz tego, czy rzeczywiście można mówić o zagrożeniu dla bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
W prowadzonej przeze mnie sprawie argumentacja koncentrowała się właśnie na tym, że dwa incydentalne zdarzenia drogowe nie mogą automatycznie przesądzać o tak daleko idącej ocenie.
W odwołaniu przygotowanym przez kancelarię powołano się również na orzecznictwo sądowoadministracyjne.
Jakie argumenty przedstawiłem w odwołaniu do MSWiA?
Od decyzji Wojewody zostało złożone odwołanie do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Argumentacja nie sprowadzała się wyłącznie do wskazania, że mandaty dotyczyły zdarzeń drogowych. Kluczowe było przedstawienie sprawy w szerszym kontekście: zarówno okoliczności samych zdarzeń, jak i całej dotychczasowej sytuacji klienta w Polsce.
W odwołaniu odniesiono się bezpośrednio do uzasadnienia decyzji wojewody i wykazano, że w tej konkretnej sprawie nie było podstaw do przyjęcia, że klient stanowi rzeczywiste zagrożenie dla bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Znaczenie miało również wykazanie, że ocena organu nie powinna mieć charakteru automatycznego. Sam fakt naruszenia przepisów nie przesądza jeszcze o tym, że cudzoziemiec nie powinien zostać uznany za obywatela polskiego.
W tego rodzaju sprawie istotne jest odniesienie argumentów bezpośrednio do uzasadnienia decyzji. Samo powołanie kilku wyroków nie zastąpi wyjaśnienia, dlaczego konkretne zdarzenia nie świadczą o obecnym i rzeczywistym zagrożeniu.
MSWiA uchylił decyzję i uznał klienta za obywatela polskiego
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji podzielił argumentację przedstawioną w odwołaniu. Uchylił decyzję Wojewody, a następnie rozstrzygnął sprawę co do istoty i uznał klienta za obywatela polskiego.
Nie było zatem konieczne ponowne prowadzenie postępowania przed wojewodą. Było to rozstrzygnięcie reformatoryjne, o którym mowa w art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Decyzja była ostateczna i zakończyła postępowanie.
Od złożenia odwołania do korzystnego rozstrzygnięcia minął miesiąc. Taki czas nie stanowi jednak reguły. Długość postępowania zależy m.in. od zakresu materiału dowodowego, obciążenia organu i tego, czy sprawa wymaga dodatkowych wyjaśnień.
Jak prawnik imigracyjny może pomóc po odmowie uznania za obywatela polskiego?
Negatywna decyzja nie musi kończyć sprawy. Podczas porady przeanalizuję decyzję, termin na wniesienie odwołania oraz dokumenty. Następnie ocenię możliwe zarzuty i zaproponuję dalsze działania.
👉 Umów poradę imigracyjną w sprawie odmowy uznania za obywatela polskiego i prześlij decyzję do analizy.
Odmowa uznania za obywatela polskiego – co zrobić po decyzji wojewody?
Od decyzji wojewody można wnieść odwołanie do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, za pośrednictwem wojewody, który wydał decyzję. Zgodnie z informacją MSWiA dotyczącą uznania za obywatela polskiego termin wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji.
Po otrzymaniu odmowy warto w pierwszej kolejności zabezpieczyć:
- decyzję wraz z uzasadnieniem,
- kopertę z numerem nadania albo inną informację potwierdzającą datę odbioru przesyłki,
- kopię wniosku i dokumentów złożonych w postępowaniu,
- dokumenty wyjaśniające okoliczności zdarzeń wskazanych przez organ,
- materiały dotyczące sytuacji rodzinnej, zawodowej i integracji z Polską, jeżeli mają znaczenie dla sprawy.
Następnie należy ustalić, czy wojewoda prawidłowo ocenił materiał dowodowy i czy powiązał konkretne zachowania z rzeczywistym zagrożeniem dla bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Odwołanie powinno odpowiadać na argumentację organu, a nie jedynie powtarzać informacje zawarte wcześniej we wniosku.
Najczęściej zadawane pytania
Czy mandaty drogowe mogą spowodować odmowę uznania za obywatela polskiego?
Nie automatycznie. Mandaty drogowe mogą zostać uwzględnione w postępowaniu o uznanie za obywatela polskiego, ale organ powinien ocenić ich charakter, wagę, częstotliwość, czas popełnienia oraz późniejsze zachowanie wnioskodawcy. Wynik zależy od całokształtu okoliczności konkretnej sprawy.
Jaki jest termin na odwołanie od odmowy uznania za obywatela polskiego?
Termin na wniesienie odwołania od odmowy uznania za obywatela polskiego wynosi 14 dni od doręczenia decyzji. Odwołanie kieruje się do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji za pośrednictwem wojewody, który wydał decyzję.
Czy MSWiA może zmienić decyzję wojewody i uznać cudzoziemca za obywatela polskiego?
Tak. MSWiA jako organ odwoławczy może uchylić decyzję wojewody i rozstrzygnąć sprawę co do istoty. W opisywanym przypadku MSWiA właśnie w ten sposób uznał klienta za obywatela polskiego, bez przekazywania sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Czy każde wykroczenie może prowadzić do odmowy uznania za obywatela polskiego?
Nie. Przy ocenie wykroczenia znaczenie mają m.in. rodzaj czynu, jego skutki, wysokość kary, liczba naruszeń oraz zachowanie cudzoziemca po zdarzeniu. Inaczej może zostać oceniony pojedynczy, nieznaczny incydent, a inaczej powtarzające się lub poważne naruszenia.
Czy każde odwołanie od odmowy uznania za obywatela polskiego może być skuteczne?
Nie. Skuteczność odwołania od odmowy uznania za obywatela polskiego zależy od okoliczności konkretnej sprawy. Opisany rezultat pokazuje jednak, że odmowa oparta wyłącznie na mandatach może zostać zakwestionowana, jeżeli organ nie ocenił należycie wagi zdarzeń i całokształtu sytuacji wnioskodawcy.
Potrzebujesz pomocy w sprawie obywatelstwa polskiego?
Jeżeli otrzymałeś odmowę i chcesz ustalić, jakie działania możesz podjąć, skontaktuj się z kancelarią. Po zapoznaniu się z dokumentami przedstawię możliwe dalsze kroki.
